Nagroda Literacka. Edycja 2006

Książki nominowane

Sekretarz Kapituły Nagrody Stanisław Michalkiewicz ogłosił 30 czerwca 2006 roku na swojej stronie internetowej (http://www.michalkiewicz.pl/) książki nominowane do nagrody w tegorocznej edycji:

  • Lwy STS-u Jarosława Abramowa (Wydawnictwo Rosner i wspólnicy)
  • Miasto Schulza Wiesława Budzyńskiego (Wydawnictwo Prószyński i S-ka)
  • Trudne spotkanie. Literatura polska XX wieku wobec religii Krzysztofa Dybciaka (Wydawnictwo ARCANA)
  • Polska - wieczny romans Dariusza Gawina (Wydawnictwo Dante)
  • Sokrates i inni święci Dariusza Karłowicza (Wydawnictwo Fronda)
  • Przed agonią Janusza Krasińskiego (Wydawnictwo ARCANA)
  • Żydzi, Sowieci i my Krzysztofa Masłonia (Wydawnictwo Prószyński i S-ka)
  • Wszystkie języki świata Zbigniewa Mentzla (Wydawnictwo Znak)
  • Gorzka prawda Wiktora Poliszczuka (Wydawnictwo Antyk)
  • Obława Joanny Siedleckiej (Wydawnictwo Prószyński i S-ka)
  • Imago mundi Wojciecha Wencla (Wydawnictwo Fronda)

 

* 

Książki nagrodzone i laureaci

Kapituła na publicznym posiedzeniu 11 listopada 2006 w sali Domu Literatury przy Krakowskim Przedmieściu 87/89 w Warszawie ogłosiła, iż

Nagrodę Literacką im. Józefa Mackiewicza przyznaje

Januszowi Krasińskiemu

za powieść

Przed agonią

wydaną w 2005 r. przez Wydawnictwo ARCANA.

Kapituła przyznała również wyróżnienia:

Joannie Siedleckiej za książkę Obława (Wydawnictwo Prószyński i S-ka)

oraz

Wiktorowi Poliszczukowi za pracę Gorzka prawda (Wydawnictwo ANTYK).

 *

Książka Janusza Krasińskiego "Przed agonią" zamyka czterotomowy cykl powieści o zmaganiach niepokornego pisarza z rzeczywistością PRL-u (cyt. za PAP):

Janusz Krasiński urodził się w 1928 roku. Był członkiem Szarych Szeregów (AK); w czasie powstania warszawskiego został wywieziony do Oświęcimia, następnie do Dachau. Po powrocie do kraju został oskarżony o działalność szpiegowską na rzecz Amerykanów i skazany na piętnaście lat więzienia, z czego odsiedział dziewięć w więzieniach na warszawskim Mokotowie, Rawiczu, Wronkach. Zwolniony został na mocy amnestii w 1956 roku, a uniewinnił go w 1998 Sąd Najwyższy (Izba Wojskowa).

Walka w AK, a zwłaszcza dziewięć lat spędzonych w stalinowskich więzieniach mocno wpłynęła na twórczość Krasińskiego - jednym z głównych jej tematów jest analiza zachowań jednostki w sytuacjach ostatecznych. Jest autorem zarówno powieści "Wózek", "Na stracenie", ale też dramatów, takich jak "Czapa", "Śniadanie u Desdemony".

Nagrodzona powieść "Przed agonią" to ostatnia część zamykająca cykl powieściowy, na który składają się "Na stracenie" (1992), "Twarzą do ściany" (1996) i "Niemoc" (1999). Ich bohater - Szymon Bolesta to alter ego autora. Opisując życie Bolesty, Krasiński pisze o doświadczeniu totalitaryzmu - PRL-owskim życiu człowieka, któremu doświadczenia życiowe nie pozwalają ani uwierzyć w komunistyczny system, ani też iść z nim na kompromis.

Bohater Krasińskiego postanawia zająć się literaturą i z czasem staje wobec dylematów: pisać prawdę do szuflady czy kłamać bądź w najlepszym razie stosować kamuflaż, igrać z cenzurą. Szymon Bolesta stara się unikać kompromisów, z czasem jednak okazuje się to niemożliwe. Czwarta część tego cyklu "Przed agonią", która przyniosła autorowi nagrodę im. Mackiewicza, obejmuje lata 1968-1984: od niepokojów poprzedzających wydarzenia polskiego Marca 1968 (brutalnie stłumiony protest studencki) po mord polityczny dokonany na księdzu Jerzym Popiełuszce.

 

Zdjęcia z uroczystości

 *

Podczas uroczystości wręczenia Nagrody Literackiej im. Józefa Mackiewicza członek Kapituły Nagrody Jacek Trznadel ogłosił następujące oświadczenie:

Oświadczenie Kapituły Nagrody im. Józefa Mackiewicza

Sposób dysponowania przez Ninę Karsov Szechter prawami autorskimi do spuścizny Józefa Mackiewicza, ograniczenia w wydawaniu jego dzieł (w tym blokada tłumaczeń na języki obce), nieuzasadnione i absurdalne opatrywanie egzemplarzy jego utworów narzucaną interpretacją postawy pisarza (że mianowicie Józef Mackiewicz nie chciałby wydawać swych utworów w Polsce) - wszystko to narusza zasadniczo dobra osobiste Józefa Mackiewicza.
Kapituła wyraża swój stanowczy i uzasadniony sprzeciw wobec tej sytuacji. W trosce o dobro kultury i literatury polskiej zwracamy na te fakty uwagę czytelników, ale także czynników odpowiedzialnych za polską kulturę, a w szczególności Ministra Kultury.

Warszawa, 11 listopada 2006